Geçtiğimiz günlerde TÜRKBESD’in yayımladığı 40. Yıl Etki Analizi raporunu okurken, sektörün geleceği için belirlenen dört temel öncelik dikkatimi çekti: Üretim maliyetlerinin rekabetçi seviyelerde tutulması, uluslararası pazarlardaki konumun güçlendirilmesi, teknolojiye ve insana yatırım yapılması, yeşil dönüşümün hızlandırılması ve iç pazarın güçlendirilmesi. Beyaz eşya sanayisinin geleceği açısından değerli bulduğum bu başlıklar, beni konuyu bir de dağıtım kanalının penceresinden değerlendirmeye yöneltti. Bu yazı da o düşünceden doğdu. Çünkü bu hedefleri okurken aklımda aynı soru vardı: Sektör geleceğini planlarken, ürünü tüketiciyle buluşturan bayinin bugünü ve yarını bu planın neresinde duruyor?

Üretim maliyetlerinin rekabetçi seviyelerde tutulması elbette bayinin de yararınadır. Fakat bunun mağazaya nasıl yansıyacağı belirleyicidir. Bayi açısından mesele, ürünü hangi fiyatla aldığı kadar, hangi koşullarda satabildiğidir. İnternette karşılaştığı fiyatla rekabet ederken elinde ne kadar kazanç kalıyor? Stokta bekleyen ürünün finansmanını nasıl karşılıyor? Kampanya başladığında daha önce aldığı ürünün fiyatı karşısında nasıl korunuyor? Satış hedefini yakalamak için verdiği çabanın sonunda işletmesini geliştirebilecek bir gelir elde edebiliyor mu? Üretimde sağlanan iyileşmenin dağıtım kanalındaki karşılığı bu sorular üzerinden değerlendirilmelidir. Ciroyu büyütmek ile işletmeyi güçlendirmek her zaman aynı sonuca çıkmaz.

Dört öncelik içinde bayiyi doğrudan heyecanlandırabilecek başlık, eski beyaz eşyaların enerji verimli ürünlerle değiştirilmesinin teşvik edilmesidir. Tüketicinin alımını kolaylaştıran bir düzenleme, ertelenmiş ihtiyacı satışa dönüştürebilir. Ancak burada da uygulamanın ayrıntıları önem kazanıyor. Yetkili bayi bu sistemin neresinde bulunacak? Kampanyanın maliyeti nasıl paylaşılacak? Eski ürünün alınması, yeni ürünün teslimatı ve kurulumu nasıl işleyecek? Teşvik tasarlanırken bayinin görüşü alınacak mı? Bu soruların cevabı verilmeden, iç pazardaki hareketliliğin bayinin ekonomik durumunu da iyileştireceğini varsayamayız. Daha fazla satışın, daha ağır finansman ve operasyon yükü doğurmaması gerekir.

Bu nedenle sektörün öncelikleri arasında dağıtım kanalının sürdürülebilirliğine de açık bir yer ayrılmalıdır. Bayi kârlılığı, kanallar arasındaki fiyat farkları, stok ve kampanya yükünün paylaşılması, ödeme koşulları ve satış sonrası hizmetlerin koordinasyonu ortak gündemin parçası olmalıdır. Teknolojiye ve insana yatırım hedefi de mağazanın kapısından içeri girmelidir. Ürünün enerji tasarrufunu anlatan, yeni teknolojiyi tüketicinin ihtiyacıyla eşleştiren ve satış sonrasında muhatap olmaya devam eden mağaza çalışanının eğitimi bu dönüşümün önemli bir ayağıdır. Bayiden daha nitelikli hizmet bekliyorsak, o hizmeti sunabilecek ekonomik ve mesleki koşulları da desteklemeliyiz.

TÜRKBESD’in ortaya koyduğu öncelikler değerlidir; bayi açısından tamamlanmaya ihtiyaç duymaktadır. Türkiye’nin üretim ve ihracattaki gücünü koruma hedefinin yanında, ülkenin dört bir yanında o ürünlere müşteri bulan işletmelerin geleceği de görünür olmalıdır. Bayi, sektörün büyüme hedeflerinde yalnızca satış adediyle yer almak istemiyor; emeğinin, yatırımının ve üstlendiği riskin karşılığını görmek istiyor. Sektörün başarısını üretim ve ihracat rakamlarıyla birlikte, mağazaların ekonomik sağlığı üzerinden de okuyabildiğimizde daha sağlam bir gelecek kurabiliriz. Üretimin rekabet gücünü korurken, bayinin ticaret yapma gücünü de korumak zorundayız.

Dağıtım Kanalı Dergisi

Haberi ayrıntısı için aşağıdaki linki tıklayabilirisin

https://www.turkbesd.org/upload/menu/document/5112026-turkbesd40--yil-etki-analizi-9252.pdf